Ảnh hưởng của nồng độ Vitamin C lên tỷ lệ sống sót của Saccharomyces cerevisiae dưới tác động của chiếu xạ Gamma
DOI:
https://doi.org/10.54939/1859-1043.j.mst.110.2026.143-149Từ khóa:
Vitamin C; Saccharomyces cerevisiae; Chiếu xạ Gamma; Bảo vệ phóng xạ.Tóm tắt
Bức xạ ion hóa gây ra oxy hóa nghiêm trọng, nguy hại tế bào. Nghiên cứu này điều tra cơ chế bảo vệ bức xạ của Vitamin C (AA) trên nấm men Saccharomyces cerevisiae khi tiếp xúc với bức xạ gamma Cobalt-60. Các tế bào nấm men được xử lý với nồng độ AA (300 µM) và chịu liều bức xạ từ 25 đến 100 Gy. Tỷ lệ sống sót được định lượng thông qua xét nghiệm hình thành khuẩn lạc và được phân tích so sánh với các nghiên cứu trước đây về đứt gãy chuỗi đơn DNA (SSB). Trong khi nghiên cứu trước đây đã chứng minh rằng AA luôn làm giảm tổn thương DNA, kết quả tế bào hiện tại cho thấy sự hạn chế phụ thuộc vào liều lượng bức xạ. Cụ thể, 300 µM AA thể hiện hiệu quả bảo vệ bức xạ đáng kể ở liều thấp (25 Gy). Tuy nhiên, ở liều cao hơn (75 - 100 Gy), AA lại làm giảm tỷ lệ sống sót so với nhóm đối chứng, trái ngược với xu hướng bảo vệ DNA của nó. Dữ liệu có thể cho thấy xu hướng chuyển đổi chức năng của AA từ vai trò chống oxy hóa sang vai trò gây oxy hóa, đặc biệt khi kết hợp với liều bức xạ cao. Do đó, nghiên cứu này cho thấy rằng khả năng bảo vệ khỏi bức xạ được quan sát ở cấp độ phân tử DNA có thể không nhất thiết đảm bảo sự sống sót của tế bào trong điều kiện oxy hóa cao.
Tài liệu tham khảo
[1]. International Atomic Energy Agency, “Radiation Biology: A Handbook for Teachers and Students”, IAEA, Vienna, (2010).
[2]. P. S. An et al., “Y Học Hạt Nhân”, NXB Y Học, Trường Đại Học Y Hà Nội, (2005).
[3]. E. Seeram, “Radiation Protection”, Lippincott Williams & Wilkins, Philadelphia, New York, (1997).
[4]. Gulcin, “Antioxidants and antioxidant methods: an updated overview”, Archives of Toxicology, 94, 3, 651–715, (2020).
[5]. M. N. Alam et al., “Review on in vivo and in vitro methods evaluation of antioxidant activity”, Saudi Pharmaceutical Journal, 21, 2, 143–152, (2013).
[6]. M. Valko et al., “Free radicals and antioxidants in normal physiological functions and human disease”, The International Journal of Biochemistry & Cell Biology, 39, 1, 44–84, (2007).
[7]. P. H. Johnson, L. I. Grossman, “Electrophoresis of DNA In Agarose Gels. Optimizing Separations of Conformational Isomers of Double- And Single-Stranded DNAs”, Biochemistry, 16, 19, 4217–4225, (1977).
[8]. S. Tabuse et al., “Radiation Protection Effects by Addition of Aromatic Compounds To N-Dodecane”, Radiation Physics and Chemistry, 62, 179–187, (2001).
[9]. S. J. Devaki, R. L. Raveendran, “Vitamin C: Sources, Functions, Sensing and Analysis”, Croatia, (2017).
[10]. B. M. Tolbert et al., “Chemistry and metabolism of ascorbic acid and ascorbate sulfate”, The Annals of the New York Academy of Science, 258, 48–69, (1975).
[11]. M. J. Daly, “A new strategy for protein protection: implications for resisting ionizing radiation in bacteria”, Nature Reviews Microbiology, 7, 3, 237–245, (2009).
[12]. K. S. Makarova et al., “Comparative genomics of the Archaea (Euryarchaeota): evolution of conserved core of genes, sites of horizontal gene transfer, and high-quality genomic information”, Journal of Bacteriology, 189, 24, 9152–9168, (2007).
[13]. T. T. Nhan et al., “Ascorbic Acid as a Radiation-Protective Agent Against Ionizing Radiation”, Proc. of 8th International Conference on the Development of Biomedical Engineering in Vietnam, IFMBE Proceedings 85, Springer Nature Switzerland AG, 845–857, (2022).
[14]. Y. Boulmokh et al., “Investigation of antioxidant activity of epigallocatechin gallate and epicatechin as compared to resveratrol and ascorbic acid: experimental and theoretical insights”, Structural Chemistry, 32, 5, 1907–1923, (2021).
